Bedrijf starten

Een rechtsvorm kiezen: eenmanszaak of bv?

Als je een bedrijf start, kies je een rechtsvorm. Dat is de juridische jas van je onderneming. Startende ondernemers zijn soms onzeker over welke vorm ze nodig hebben. Wat past het best bij jouw situatie? In dit artikel gaan wij in op de keuze tussen een eenmanszaak of besloten vennootschap (bv). Welke kies jij?

De keuze tussen een eenmanszaak of besloten vennootschap (bv) hangt af van hoe jij de organisatie van je bedrijf inricht, welke belastingfaciliteiten jij kiest en hoe je je aansprakelijkheid wilt regelen. De verschillen tussen een eenmanszaak en bv:


Eenmanszaak
Besloten vennootschap (bv)
Oprichting
geen eisen
akte van notaris
Kapitaallinbreng
geen eisen
€ 0,01 minimaal startkapitaal
Bestuur
eigenaar
directie
Andere organen
geen
aandeelhouders
eventueel raad van commissarissen
Aansprakelijkheid
zakelijk en privé voor 100%
alleen de bv (in principe)
Belasting
inkomstenbelasting
en onder voorwaarden mkb-winstvrijstelling en ondernemersaftrek
vennootschapsbelasting en inkomstenbelasting over salaris en dividend
Sociale zekerheid
geen recht op werknemersverzekeringen
geen werknemersverzekeringen,
behalve als ontslag tegen de wil van de directeur-grootaandeel-houder (dga) mogelijk is en/of als het aandelenbelang, al dan niet samen met je partner, minder dan 50% is

Kosten oprichting

Een bv richt je op via een notaris. Je bent hiervoor notariskosten kwijt. Denk aan minimaal een paar honderd euro. De minimale inbreng van 18.000 euro is niet meer verplicht. Voor 1 cent kan het ook.

Voor een eenmanszaak is alleen een bezoekje aan KVK vereist. Daarvoor hoef je niet naar een notaris. Voor de inschrijving van je bv of eenmanszaak bij KVK betaal je eenmalig 50 euro.

Met een eenmanszaak ben je voor de oprichting dus goedkoper uit.

Bestuur

Je keuze is mede afhankelijk van hoe groot je organisatie is en hoeveel geld je nodig hebt. Met een bv heb je te maken met een directie en eventueel aandeelhouders. Wat betekent dat je het zeggenschap deelt. Tenzij je een bv opricht waarvan jij alleen bestuurder en aandeelhouder bent. Je bent dan directeur-groot-aandeelhouder (DGA). Aandeelhouders brengen geld in de bv en krijgen daar winstrecht en stemrecht voor terug. Bij een eenmanszaak ben je zelf de baas.

Wil je zelf aan het roer staan? Kies dan voor een eenmanszaak. Is je bedrijfsvoering complexer, risicovoller en heb je extern geld nodig? Denk dan aan een bv.

Aansprakelijkheid

Met een eenmanszaak ben je persoonlijk aansprakelijk voor de schulden van je bedrijf. Met je huis, auto en vermogen. Je partner misschien ook. Dit hangt er vanaf of je op huwelijkse voorwaarden bent getrouwd of een geregistreerd partnerschap hebt met partnerschapsvoorwaarden. Het privé- en ondernemersvermogen zijn bij een eenmanszaak één.

Een bv heeft een afgescheiden vermogen, waardoor je persoonlijk meestal niet aansprakelijk bent voor de schulden van de bv. In de eerste plaats is de bv aansprakelijk. Tenzij je er als bestuurder een potje van maakt. Als je bijvoorbeeld niet tijdig betalingsonmacht meldt aan de Belastingdienst of als je overeenkomsten aangaat waarvan je weet dat de bv die niet kan nakomen.

Bij een eenmanszaak loop je privé dus meer risico. Heb je een complexere bedrijfsvoering met veel investeringen, personeel of risico’s? Dan is een bv interessanter. Maar deze keuze hangt nauw samen met de belastingen.

Belastingen

Met een eenmanszaak betaal je inkomstenbelasting over je winst. Een bv betaalt vennootschapsbelasting over de winst en eventueel dividendbelasting van de winstuitkering. De directeur-grootaandeelhouder (dga) van een bv betaalt daarnaast inkomstenbelasting over zijn fiscaal minimaal loon (46.000 euro) en over uitgekeerd dividend.

Een bv heeft gemiddeld een iets lagere belastingdruk bij hogere winsten (vanaf 100.000 euro) dan een eenmanszaak. Maar wel hogere kosten. Onder meer door jaarrekeningverplichtingen en accountantskosten.

Een eigenaar van een eenmanszaak heeft onder voorwaarden recht op ondernemersaftrek waaronder de zelfstandigenaftrek. Ben je starter en ziet de Belastingdienst je als ondernemer? Dan mag je de eerste 3 jaar ook startersaftrek toepassen. Ondernemers met een eenmanszaak kunnen gebruikmaken van de mkb-winstvrijstelling via de inkomstenbelasting. Door deze faciliteiten is een eenmanszaak bij lagere winsten (minder dan 100.000 euro) voordeliger dan een bv.

Sociale zekerheid

Een ondernemer is niet verzekerd voor werknemersverzekeringen zoals de ww en de wia. Hier moet je zelf voorzieningen voor treffen.
Ben je in dienst van een bv als DGA en heb je met je echtgenoot of partner minder dan 50% van de aandelen? En kun je tegen je wil ontslagen worden? Dan ben je als directeur wel verplicht verzekerd en moet de bv premies afdragen.

Voordelen van een eenmanszaak of bv

Een eenmanszaak heeft minder fiscale druk bij lagere winsten en is goedkoper in oprichting en onderhoud.

Een bv is aantrekkelijker bij hogere winsten, omdat het tariefvoordeel dan hoger is dan de extra ondernemersaftrekmogelijkheden van de eenmanszaak. Een ander voordeel van de bv is de beperking van de aansprakelijkheid. Verder spelen er bij de keuze voor een bv argumenten mee als imago, status, ondernemen in het buitenland en het eenvoudig kunnen overdragen of verkopen van het bedrijf.

Achteraf omzetten

Achteraf je eenmanszaak omzetten naar een bv? Dat kan. Je zit nooit voor altijd vast aan een rechtsvorm. Vraagt jouw situatie om een andere structuur omdat de winsten toenemen, er meer risico’s zijn of dat je moet investeren? Neem dan contact op met het KVK Adviesteam.

Omgekeerd kan ook. Heb je een lagere omzet of dalende winst? Kun je je dga-salaris niet meer betalen? Dan is je bv niet meer de juiste jas voor je onderneming. Het omzetten van je bv naar een eenmanszaak levert dan voordeel op. Laat je ook hierbij goed informeren door het KVK Adviesteam.

Wil jij de kenmerken van alle rechtsvormen weten?
Alle rechtsvormen op een rij.

Sergej Schuurman

Als KVK-adviseur en jurist help ik ondernemers verder. Ook met complexere vragen ben je bij mij aan het juiste adres. Ik schrijf juridische artikelen voor KVK.nl en publiceer regelmatig bijdragen met een juridische insteek op LinkedIn.

InspiratiePage