Innovatie

Beste ondernemingsvorm voor samenwerking

Als je een nieuw bedrijf start met een andere ondernemer, staan jullie samen voor de beslissing voor een gezamenlijke ondernemingsvorm. Bijvoorbeeld als je een nieuw innovatief product wilt ontwikkelen of op de markt wilt brengen. In dit artikel lees je hoe je tot de beste keuze komt voor jullie situatie.

Veelgebruikte rechtsvormen bij samenwerking zijn een vof, bv, maatschap en coöperatie. Hoe weet je wat bij jouw samenwerkingsverband past? Dit hangt bijvoorbeeld af van welk inkomen je minimaal per maand wil verdienen, hoeveel risico je privé bereid bent te lopen en wat voordelig is voor je belastingaangifte. Dit geldt ook voor je aanstaande zakenpartner. Check de volgende 9 punten en kom tot een ondernemingsvorm die voor jullie beide werkt.

1. Duur van samenwerking

Ga je eenmalig, tijdelijk of voor onbepaalde tijd samenwerken? Bij een eenmalige opdracht of tijdelijk samenwerkingsverband kan een samenwerkingsovereenkomst interessant zijn; je hebt minder formaliteiten en kosten. Ook blijven jullie bedrijven onafhankelijk. Bij een samenwerking voor onbepaalde tijd kan het oprichten van een bedrijf gunstig zijn. Het geeft structuur aan de samenwerking en richting aan jullie plannen.

2. Een bedrijf ernaast?

Heb je, naast jullie gezamenlijke plannen, al een bedrijf? Bepaal dan of je daarnaast een nieuw bedrijf wilt opzetten of dat je je bestaande bedrijf eventueel wilt onderbrengen in jullie nieuwe samenwerking. Deze keuze hangt onder andere af van je toekomstplannen, wensen en persoonlijke situatie. Maar bijvoorbeeld ook hoe risicovol jullie nieuwe business zal zijn en of je opgebouwd vermogen hebt in je andere bedrijf. Laat je adviseren door een specialist.

3. Doel

Bepaal jullie gezamenlijke doel. En of je hierbij geld wilt verdienen of uit idealisme wilt samenwerken. Wil je winst maken? Kies dan voor een onderlinge samenwerkingsovereenkomst, vof, maatschap, cv, bv of een coöperatie. Let wel, de mate van aansprakelijkheid en belastingafdracht verschilt per ondernemingsvorm. Wil je liever een bepaald ideëel doel realiseren? Dan kan een stichting belastingvoordeel bieden.

4. Omzet, winst en inkomen

Hoeveel je verdient (omzet) en onder aan de streep overhoudt (winst), bepaalt voor een belangrijk deel welke ondernemingsvorm het gunstigst is voor jouw belastingaangifte. Elke rechtsvorm heeft regels met betrekking tot hoeveel belasting je moet afdragen aan de belastingdienst. Schat vooraf de hoogte van je toekomstige omzet en verwachte winst in. En zet op een rij wat dit per ondernemingsvorm voor je portemonnee betekent.

Een veel gestelde vraag van ondernemers is of het financieel interessant kan zijn om hun ondernemingsvorm om te zetten naar een bv. Een algemene leidraad is dat bij een winst vanaf ongeveer € 120.000, een rechtspersoon (zoals een bv of nv) belastingtechnisch aantrekkelijker kan zijn. Bij een lagere winst kan een vof of maatschap gunstiger zijn voor je belastingaangifte. Let wel, elke situatie is anders. Laat een fiscalist of accountant jullie inkomens doorrekenen voor jullie een definitieve keuze maken.

5. Aansprakelijkheid

Wil je privé verantwoordelijk zijn voor de schulden van jullie bedrijf of wil je de aansprakelijkheid beperken? Dit kan prettig zijn, als je bijvoorbeeld grote projecten gaat uitvoeren die tot flinke schade kunnen leiden mocht het misgaan.

Bij een vof of maatschap ben je (deels) hoofdelijk aansprakelijk als jij of je zakenpartner de verplichtingen niet nakomen. Alternatieven zijn een bv of coöperatie. Hiermee beperk je je privé aansprakelijkheid, tenzij er sprake is van onbehoorlijk bestuur. Doe navraag bij een specialist welke invloed de aansprakelijkheid heeft op bijvoorbeeld je belastingaangifte of privé-situatie.

6. Opbouw vermogen

Wil je vermogen opbouwen binnen je bedrijf? De ene ondernemingsvorm biedt hier meer mogelijkheden voor dan de ander. Winst binnen je bedrijf houden en opzij leggen (en niet direct belasting over te hoeven betalen) kan binnen een vof bijvoorbeeld lastiger zijn dan bij een bv. Met uitzondering van een aantal specifiek erkende reserveringsmogelijkheden voor fiscale reserves. De bv kent, naast de fiscale reserves, geen verplichte winstuitkering. Dit kan meer financiële ruimte geven voor je bedrijfsvoering.

7. Toe- en uittreden van partners

Het kan voorkomen dat je in de praktijk een extra samenwerkingspartner nodig hebt. Bij een samenwerkingsovereenkomst kun je onderling besluiten tot het aantrekken van een nieuwe partner. Hiervoor is een nieuwe onderlinge overeenkomst nodig. Bij een coöperatie kunnen leden ook relatief flexibel in- en uittreden.

Bij andere ondernemingsvormen is het ook mogelijk dat later een nieuwe partner toetreed. Wel is het vaak wat lastiger, net als het uittreden. Bij een vof of maatschap bereken je welk deel iemand inbrengt of eruit haalt. Bij een bv gaat dit proces door middel van de koop of verkoop van aandelen. Dit vraagt om een berekening van de waarde van de aandelen. Overweeg het inschakelen van een accountant of fiscalist die hierbij kan helpen.

8. Overdraagbaarheid samenwerkingsverband

Een samenwerkingsovereenkomst stopt automatisch of beëindig je onderling. Jouw aandeel in de samenwerking kun je niet zomaar aan iemand anders overdragen. Bij de verkoop van een personenvennootschap, zoals een vof of maatschap, is het vaststellen van de waarde van het bedrijf nodig. Dit kan lastiger zijn omdat je per persoon de waarde moet bepalen en hier meerdere zogeheten ‘waarderingsmethoden’ voor zijn. Leg van te voren vast welke manier van berekenen jullie gaan gebruiken.

Daarnaast heeft een personenvennootschap geen onroerend goed op naam. Als verkoop of overdracht aan de orde is, dan moet dat onroerend goed geleverd worden via een notaris. Bij een bv is een aandelenoverdracht nodig voor het over laten gaan van de onderneming van de een naar de ander. Vraag een accountant of business valuator om advies.

9. Bijkomende kosten

Voor het oprichten van een bv, coöperatie of een stichting is een notariële akte nodig. Houd rekening met de kosten van een notaris en/of een jurist. Voor een maatschap, vof of cv heb je geen notariële akte nodig en kun je zelf samen schriftelijke afspraken maken. Zoals over ieders inbreng, de winstverdeling en wie wat mag doen.

In tegenstelling tot wat mensen weleens denken, is er voor de oprichting van een bv geen of nauwelijks (inleg van) kapitaal vereist. Dit geldt ook voor een vof, maatschap, cv, coöperatie of een stichting.

Ondernemingsvormen op een rij

Bekijk alle voorwaarden en kenmerken per ondernemingsvorm:

Alle ondernemingsvormen in een schema.

Wil je zeker zijn van je keuze? Neem voor het in kaart brengen van financiële, belastingtechnische en juridische gevolgen, een specialist in de arm.

Lees meer over hoe je samen een ijzersterke samerwerking opbouwt.
Ellen Koekkoek

Als KVK-adviseur tip ik ondernemers over innovatie en de beweging naar het ‘nieuwe ondernemen’. En schrijf ik over het stikstofdebat, veranderingen in de foodbranche en samenwerken. Op KVK.nl, socials en Gespot! Innovatienieuws.

InspiratiePage