Innovatie

Blockchain is niet voor iedereen de moeite waard

  • Alles over
  • Redactie KVK
  • Bijgewerkt 12 mei 2021
  • 4 min lezen
  • 1.8K
‘Moet ik iets met blockchain?’ Het antwoord op die vraag is niet eenvoudig. Blockchain kan fouten of fraude voorkomen, processen automatiseren en uiteindelijk geld besparen, maar er daadwerkelijk mee aan de slag gaan is ingewikkeld, tijdrovend en kostbaar. “Dat maakt dat blockchain niet voor iedereen de moeite waard is.”

Als management consultant bij IT-bedrijf Macaw helpt Matthijs Emsbroek bedrijven te innoveren en digitaliseren. Hij is expert op het gebied van blockchain. “Er zijn veel bedrijven die willen weten of blockchain waarde toevoegt. Ik denk dat elke ondernemer creatief genoeg is om dat te onderzoeken. In veel gevallen blijft het bij het onderzoeken, omdat in de praktijk brengen te moeilijk is.”

Wat is blockchain

Blockchain is technologie om data en transacties veilig en efficiënt in op te slaan. Deze gegevens worden opgeslagen in een database. In tegenstelling tot andere databases is er niet 1 eigenaar of toezichthouder.

Verschil maken

"Blockchain maakt het meeste verschil in processen waar een zogenoemde waardetransactie plaatsvindt”, stelt Emsbroek. “Dat kan een transactie in geld zijn, maar ook in goederen of diensten. Bij zulke transacties is er altijd een risico op fouten of fraude. Met blockchain kun je dat risico inzichtelijk maken en voorkomen."

Statiegeldkratten

Emsbroek neemt statiegeldkratten als voorbeeld: "Zo’n krat heeft een bepaalde waarde. Op het moment dat een krat van eigenaar wisselt, vindt er dus een waardetransactie plaats.”

Stel: bedrijf A produceert statiegeldkratten. Vervoersbedrijf B verstuurt de kratten naar bedrijf C, dat de kratten nodig heeft om flessen frisdrank in te bewaren. Tijdens het vervoer valt een aantal kratten van de vrachtwagen. Omdat tellen bij ontvangst teveel werk is, komt bedrijf C hier pas bij het vullen van de kratten achter. Niet alleen heeft het bedrijf teveel betaald, het heeft ook een probleem omdat er nu flessen frisdrank over blijven.

Digitaal kenmerk

Met blockchain verloopt dit proces heel anders. Bij de productie van de kratten geeft bedrijf A elke krat een digitaal kenmerk, zoals een QR-code. Hiermee wordt elke krat digitaal vastgelegd in een database waar alle 3 bedrijven toegang toe hebben. Bovendien krijgt elke krat een sensor die verbinding met internet maakt. Die sensor geeft de locatie van elk krat door aan de database.

Automatisch gecrediteerd

Zodra de kratten van de vrachtwagen vallen, geeft de database dit aan. Wat er dan gebeurt, hangt af van hoe het systeem is ingericht. Zo kunnen de kratten automatisch gecrediteerd worden, zodat bedrijf C niet betaalt voor de ontbrekende kratten. Ook gaat er een melding naar het productiesysteem van bedrijf C dat er minder flessen frisdrank geproduceerd moeten worden.

Processen inzichtelijk

Het grootste voordeel is hier dat blockchain het hele proces inzichtelijk maakt voor alle partijen en eventuele fouten direct doorgeeft. In de situatie zonder blockchain ontbreekt dat inzicht. Het is onmogelijk vast te stellen waar het fout is gegaan en wie daar verantwoordelijk voor is. Dat maakt dat er makkelijk gefraudeerd kan worden.

Beperkingen

Door het verkregen inzicht kun je veel tijd en kosten besparen. “Dat klinkt aantrekkelijk”, bevestigt Emsbroek, “maar het is pas mogelijk als het complete proces is uitgewerkt en opgezet. Dat kan juist veel tijd en geld kosten.” Houd daarom rekening met de volgende beperkingen:

De wet staat blockchain niet altijd toe

"Zodra we betrokken worden bij het verbeteren van een proces met blockchain, schakelen we altijd eerst een jurist in. Want hoe goed een oplossing ook lijkt, als de wet het niet toelaat, is al het werk voor niets. Een voorbeeld is het versturen van containers over zee. Een goede business case, want in havens zijn fouten en fraude een groot probleem. Toch is blockchain hier niet haalbaar, want blockchain is volledig digitaal en de Nederlandse wet vereist een vrachtbrief op papier."

Je moet samenwerken met andere partijen

"Tenzij je bedrijf zo groot is dat je een proces binnen je eigen bedrijf kunt verbeteren, moet je samenwerken met andere partijen. Als 1 van de partijen in het voorbeeld met het statiegeld niet meewerkt, is de toegevoegde waarde een stuk kleiner."

Je moet het complete concept uitwerken

"Om een proces te verbeteren met blockchain, moet je het complete concept opzetten. Dat betekent elke stap uitwerken. Je moet inzichtelijk maken hoe het proces nu werkt en hoe het in de toekomst moet werken.”

Je moet veel testen

“Uitgebreid testen voordat je het plan in de praktijk brengt is noodzakelijk. Hierdoor kom je erachter of er gebeurt wat je in het concept uiteen gezet hebt. Als er iets fout gaat, kun je het nog rechtzetten.”

Blockchaintechnologie is ingewikkeld

“Blockchain is erg ingewikkelde technologie. Hoewel je bestaande platformen als basis kunt gebruiken, zoals Ethereum of Blockstream, heb je specialistische kennis nodig om aan de slag te gaan. Deze kennis is op dit moment nog schaars. Er is een beperkt aantal programmeurs en bedrijven dat je kan helpen.”

Emsbroek concludeert: “Er zijn zeker situaties te bedenken waarin blockchain verschil maakt. Er zijn echter ook behoorlijke obstakels om daadwerkelijk aan de slag te gaan. Het hele proces vergt een aanzienlijke investering in tijd en geld. Dat maakt dat blockchain niet voor iedereen de moeite waard is.”

Heb je een vraag over blockchain of bitcoins? Stel ze aan onze adviseurs en bel 088 585 22 22.

Redactie KVK
Redactie KVK

De KVK-redactie verzorgt en publiceert inspirerende informatieve artikelen voor ondernemers op KVK.nl, waaronder interviews en how to’s.

InspiratiePage