Zakendoen met ...

Zakendoen met China, dit moet je weten

China heeft een van de grootste economieën ter wereld. Deze draait op de export van goederen. Dit maakt het land sterk afhankelijk van de wereldwijde vraag naar producten. China is een van onze grootste handelspartners. Nederlandse bedrijven importeerden in 2020 voor 44,6 miljard euro aan goederen uit China. Twee derde hiervan werd vrijwel onbewerkt naar andere landen geëxporteerd. Hiermee is Nederland voor China een belangrijke toegangspoort naar andere Europese markten.

In dit artikel lees je meer over de zakelijke kansen die China je biedt en hoe je voldoet aan specifieke regels bij import en export van goederen en diensten.

Actueel

Kosten containervervoer blijven stijgen

De kosten voor containervervoer vanuit Azië naar Europa zijn het afgelopen jaar fors gestegen. In 2019 betaalde je gemiddeld 1.600 US-dollar voor een container. Op dit moment betaal je 10.000 US-dollar. Oorzaken zijn onder andere schaarste aan containers en een groeiende vraag naar producten. Door de hoge vervoerskosten stijgen ook de consumentenprijzen.

Verdiensten export machines en voeding gegroeid

In 2019 verdiende Nederland 4,6 miljard euro aan de export van goederen van eigen makelij naar China. Vooral de verdiensten aan export van machines en voeding zijn gestegen. In de eerste 3 kwartalen van 2020 was de exportwaarde van goederen naar China hoger dan in dezelfde periode vorig jaar, meldt het CBS op basis van nieuwe cijfers.

Nederlandse bedrijven exporteerden in 2019 voor 9,8 miljard euro goederen van Nederlandse makelij naar China. In de eerste 4 maanden van 2020 steeg deze export met 500 miljoen euro tot 3,5 miljard euro. Een stijging van 16% ten opzichte van dezelfde periode in 2019, blijkt uit de internationaliseringsmonitor over China van het CBS.

Investeringsakkoord China en EU

Na 7 jaar onderhandelen bereikten China en de EU eind 2020 een investeringsakkoord. Met dit ‘Comprehensive Agreement on Investment' (CAI) wil de EU de balans in de investeringsrelatie met China terugbrengen. Het creëren van een gelijk speelveld is een van de onderwerpen waar beide partijen afspraken over willen maken.

Coronacrisis

Veel fabrieken in China kwamen eind januari 2020 stil te liggen door de coronacrisis. Het land wordt ook wel ‘fabriek van de wereld’ genoemd. De door corona veroorzaakte schok dreunde wereldwijd in de leveringsketens door (bron: CBS). Zowel de Chinese- als de wereldeconomie werden hard geraakt. De gevolgen van corona op de economische groei worden langzaam zichtbaar. Cijfers van de Chinese douaneadministratie laten zien dat de Chinese export in de eerste 2 maanden van 2020 met 17,1% kromp ten opzichte van 2019. Cijfers van maart en april 2020 tonen een voorzichtig herstel (bron: CBS). RVO geeft antwoord op veelgestelde vragen over het coronavirus in China.

Handelsakkoord met de VS

China en de VS hebben in januari 2020 een handelsakkoord ondertekend. Dit is een eerste stap richting het beëindigen van de handelsoorlog tussen deze 2 grootste economieën ter wereld die bijna 2 jaar gaande is. In het handelsakkoord, fase 1 belooft China meer afname van Amerikaanse goederen om zo de handelsbalans beter in evenwicht te brengen. Tot nu toe voldoet China niet aan deze verplichting. Het zogeheten Phase One-verdrag is de aanzet tot een volledig handelsverdrag met onderwerpen als manipulatie van de wisselkoersen, Chinese staatssteun en inbreuk op intellectueel eigendom (bron: Rabobank). Inmiddels is de verstandhouding tussen beide landen verslechterd. Over en weer hebben China en de VS hun consulaten in Chengdu en Houston gesloten.

Wederzijdse handel

De Chinese economie draait vooral op nijverheid en de primaire sector, de economische sector die grondstoffen en voedsel levert. Nederlandse bedrijven importeerden in 2020 voor 44,6 miljard euro aan goederen uit China, blijkt uit CBS-cijfers. Vooral toestellen voor telecommunicatie, elektrische apparaten, kantoor- en automatisch gegevensverwerkende machines. Nederland exporteerde in 2020 voor meer dan 14 miljard euro naar China. Belangrijkste exportproducten zijn bereide voedingsmiddelen, gespecialiseerde machines en elektrische apparaten. Bekijk de belangrijkste cijfers over de handel tussen Nederland en China.

Kansrijke sectoren

Met een bevolking van meer dan 1,4 miljard heeft China de meeste inwoners ter wereld. Een enorm land met grote regionale verschillen. Focus op de regio met de beste kansen voor je product of dienst. Kansen liggen onder andere in de e-commerce, water-, tuinbouw- en agrifoodsector. In de water-, tuinbouw- en agrifoodsector blinkt Nederland uit in kennis, ontwikkeling en innovatie. Je maakt vooral kans op business wanneer je iets nieuws biedt dat Chinezen zelf niet kunnen, en wel nodig hebben voor de ontwikkeling van hun land. Denk aan innovatieve software voor watermonitoring en delen van kennis door het geven van trainingen. Ontdek meer zakelijke kansen in China.

Contacten leggen

Het vinden van de juiste leveranciers of afnemers kost tijd. Door een bezoek aan een lokale vakbeurs krijg je inzicht in de Chinese markt. Hier leg je de eerste contacten, ga je relaties aan en zo bouw je een netwerk op. Deelnemen aan een gezamenlijke beursinzending helpt hier ook aan mee. In China kan deelname aan een (digitale) handelsmissie deuren voor je openen die anders gesloten blijven. Beurzen en tentoonstellingen vind je bijvoorbeeld op AUMA of TradeFairDates. Houd na een beursbezoek je contacten warm.

WeChat

Met meer dan 800 miljoen gebruikers wereldwijd is WeChat de meest populaire Chinese berichtenapp. WhatsApp, Google, Facebook en YouTube zijn in China onbruikbaar. Gebruik daarom een Chinees systeem om contact te leggen met je Chinese relaties. WeChat is alles-in-een. Van WhatsApp, PayPal, Facebook, Instagram tot Marktplaats. Je kunt ermee vertalen, verkopen, betalen en chatten.

Ondersteuning

Verschillende organisaties ondersteunen je bij je zoektocht naar geschikte partners, al dan niet tegen betaling.

  • Enterprise Europe Network (EEN) biedt toegang tot een professioneel netwerk van 600 organisaties in ruim 60 landen waaronder China. In de digitale databank van EEN vind je Chinese bedrijven die op zoek zijn naar samenwerkingspartners.
  • RVO helpt bij het vinden van betrouwbare Chinese zakenpartners. Hiervoor maakt RVO gebruik van haar buitenlandnetwerk, waaronder ambassades en Netherlands Business Support Offices (NBSO’s). RVO maakt een overzicht van zakenpartners voor je op basis van je specifieke vragen en eisen. Ook is een persoonlijke introductie mogelijk.
  • Nederland heeft in China een economisch netwerk van ambassades, consulaat-generaals en NBSO’s. Medewerkers hiervan kennen de Chinese markt, hebben een lokaal netwerk en spreken de taal. Op verzoek voeren ze een company check voor je uit. Zo weet je of een Chinees bedrijf echt bestaat.

Zakelijke cultuur

Zakendoen in China vraagt een lange adem. Na verloop van tijd pluk je de vruchten van je aanpak. Voor een Chinees bedrijf zijn je contacten belangrijker dan je bedrijf, en gaat vertrouwen boven een getekend contract. Door de taalbarrière vinden veel Nederlandse ondernemers de communicatie met Chinezen lastig. Weinig Chinezen spreken Engels. Neem bij een zakelijke bespreking je eigen tolk mee. Als je een presentatie geeft of communicatiematerialen meeneemt, laat deze dan vertalen voordat je naar China vertrekt. Zo zijn er nog meer do’s en don'ts.

Betalingsverkeer

Je Chinese zakenpartner moet voor betalingen aan andere landen een buitenlands wisselkoersbedrag aanvragen bij SAFE, de State Administration of Foreign Exchange. Betalingen in China vragen hierdoor extra tijd. Het maakt niet uit welke betalingsvorm je gebruikt. Vooruitbetaling, vaak in combinatie met een Letter of Credit zijn gebruikelijk. Chinezen leveren liever niet op factuur. Informeer altijd bij je bank naar de betalingsvorm en valuta die het beste bij de transactie past. Vraag ook welke betaalgewoonten en -gedrag in China gangbaar zijn.

Contracten schriftelijk vastleggen

Al vindt een Chinees vertrouwen belangrijker dan een getekend contract, leg je afspraken altijd schriftelijk vast. Laat dit contract beoordelen door een jurist met kennis van het Chinese recht. Spreek ook af wie het transport betaalt en regelt. Bespreek met elkaar onder welke Incoterm® de levering plaatsvindt en neem deze op in je contract. Gebruik bijvoorbeeld deze modelcontracten.

Goederen exporteren

De order is binnen en je exporteert je product naar China. Naast een factuur, transportdocument en paklijst heb je soms aanvullende exportdocumenten nodig. Via Access2Markets achterhaal je welke documenten nodig zijn bij invoer van je product in China. RVO legt uit hoe je de exportregels, tarieven en eisen voor China in Access2Markets opzoekt.

Op de factuur aan je Chinese klant zet je 0% btw. Dit mag alleen wanneer je in je administratie kunt aantonen dat de goederen de EU verlaten hebben. Bijvoorbeeld aan de hand van de uitvoeraangifte, transportdocumenten en betaalbewijzen.

Producteisen

China stelt hoge eisen aan producten. Bij de invoer vindt een registratie van de goederen plaats. Goederen moeten voldoen aan Chinese normen. Wanneer producten niet aan deze eisen voldoen, houdt de Chinese douane de zending tegen. Producten zonder CCC-markering, de China Compulsory Certification, en goederencode mogen het land niet in. De producteisen hangen af van het soort product dat je exporteert. China erkent geen CE-markering. In Access2Markets staat informatie over productgroepen, bijbehorende producteisen, documenten of certificaten en invoerrechten in China.

Transport

Nederland heeft voldoende ervaren logistieke dienstverleners die op de hoogte zijn van douaneprocedures in China. Een expediteur zorgt voor een vlotte afwikkeling van je zending. Ook neemt hij je douane-administratie uit handen. Veel vervoer van en naar China vindt in containers plaats over zee of per spoor. Kleinere zendingen gaan ook via luchtvracht. Maak vooraf goede afspraken met je Chinese zakenrelatie. Spreek met elkaar een Incoterm® af en neem deze op in het contract.

Goederen importeren

Nederlandse bedrijven importeren meer uit China dan dat ze naar dat land exporteren. In 2020 bedroeg de invoer van goederen uit China 44,6 miljard euro. De export van goederen had in datzelfde jaar een waarde van meer dan 14 miljard. Van de in 2018 uit China geïmporteerde goederen was 26,3 miljard euro bestemd voor wederuitvoer. Van alles wat we uit China importeren, verlaat ongeveer twee derde Nederland in onbewerkte staat. Voordat je zakendoet met een Chinese leverancier of fabrikant check je of deze partij betrouwbaar is, welke documenten je nodig hebt en of je op extra kosten moet rekenen. Zo pak je de import van producten uit China aan.

Dienstverlening

Wanneer je diensten in China verricht, heb je een uitnodigingsbrief van je Chinese relatie en een Z-visum nodig. Dit visum vraag je aan via het China Visa Application Service Center. Deze organisatie verzorgt de visumaanvragen voor de Chinese Ambassade in Den Haag. Als je werkzaamheden in China uitvoert waarvoor je gereedschap meeneemt dat je ook weer mee terugneemt, kun je hiervoor een ATA-carnet gebruiken. Dit goederenpaspoort voorkomt dat je invoerrechten, btw of een borgsom betaalt bij tijdelijke invoer in China en wederinvoer in de EU.

In het hulpmiddel Diensten in en uit het buitenland van de Belastingdienst zoek je op je of diensten die jij verricht in Nederland of China zijn belast met btw.

Meer weten over zakendoen in het buitenland? Lees alles over internationaal ondernemen.
Sandra Visser-Meijer

Als KVK-adviseur Internationaal Ondernemen ben ik een klankbord voor ondernemers op export- en importgebied. Ik heb praktische ervaring met exportmanagement en een voorliefde voor crossborder e-commerce.

InspiratiePage