Corona

Tozo 3: inkomensondersteuning en leningen

  • Alles over
  • Redactie KVK
  • Bijgewerkt 5 okt 2020
  • 9 min lezen
  • 376.5K
De Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) geldt voor zelfstandig ondernemers, waaronder zzp’ers, die financieel in de problemen komen door de coronacrisis.

De regeling bestaat uit 2 voorzieningen:

  • Een inkomensondersteuning voor levensonderhoud, deze vult het huishoudinkomen aan tot het sociaal minimum.
  • Een lening voor bedrijfskapitaal tot maximaal 10.157 euro.

De regeling is gebaseerd op het al bestaande Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz) 2004, maar wordt sneller behandeld en verstrekt. De Tozo heeft tijdelijk soepele voorwaarden vanwege de bijzondere situatie.

Tozo 1 liep eind mei af, Tozo 2 eind september. De Tozo is verlengd tot 1 juli 2021. Tozo 3 loopt van 1 oktober 2020 tot 1 april 2021 en Tozo 4 loopt van 1 april tot 1 juli 2021. Over Tozo 4 wordt begin 2021 informatie bekendgemaakt.

Wat zijn de voorwaarden?

Om als zelfstandig ondernemer in aanmerking te komen voor deze regeling zijn er een aantal voorwaarden:

  • De inkomensondersteuning voor levensonderhoud is een aanvulling op je huishoudinkomen tot het sociaal minimum. Dit is een gift die je later in principe niet hoeft terug te betalen. Je geeft de hoogte van je (geschatte) huishoudinkomen door bij de aanvraag en gedurende de uitkeringsperiode (als bekend is wat daadwerkelijk het inkomen is geworden). Dit kan betekenen dat de uitkering achteraf toch (gedeeltelijk) moet worden terugbetaald. Bijvoorbeeld als blijkt dat er toch (hogere) inkomsten uit onderneming waren in de maanden waarover de uitkering is verstrekt.
  • Bij de inkomensondersteuning voor levensonderhoud wordt een partnerinkomenstoets uitgevoerd. Dit houdt in dat het inkomen van de partner meeteelt voor het bepalen van de hoogte van de uitkering. Als het huishoudinkomen boven het sociaal minimum uitkomt, kun je geen aanspraak maken op een uitkering voor levensonderhoud.
  • Meer informatie over het bepalen van het (huishoud)inkomen vind je hier. Je krijgt antwoord op vragen als: Wat telt als inkomen? In welke periode worden de inkomsten geteld? Hoe bereken je de netto inkomsten uit je eigen bedrijf en de inkomsten van je partner? Hoe gaat de gemeenten om met de inschatting van inkomsten vooraf en de controle achteraf?
  • Het plan was om per 1 oktober 2020 een beperkte vermogenstoets in te voeren. Met de invoering van nieuwe strengere coronamaatregelen vindt het kabinet een vermogenstoets per 1 oktober 2020 niet gepast. Daarom is besloten de invoering uit te stellen tot 1 april 2021. Dit betekent dat je voor de maanden oktober 2020 tot en met maart 2021 een uitkering Tozo 3 kunt aanvragen zonder uitvoering van een vermogenstoets. Voor de maanden april tot en met juni 2021 is wel een vermogenstoets van toepassing (Tozo 4).
  • Bij de inkomensondersteuning voor levensonderhoud wordt niet gekeken naar de levensvatbaarheid van je bedrijf en naar je vermogen. De kostendelersnorm wordt niet toegepast. Hierdoor is een snellere behandeling van de aanvraag mogelijk.
  • Voor een aanvraag van een lening bedrijfskapitaal voert de gemeente wel een vermogenstoets uit.
  • Deze regeling geldt voor de periode 1 oktober 2020 tot 1 april 2021 en kun je niet voor de gehele periode met terugwerkende kracht aanvragen. De uitkering levensonderhoud kun je in de maanden oktober en november 2020 met terugwerkende kracht tot maximaal 1 oktober 2020 aanvragen. Wanneer je bijvoorbeeld op 15 november een aanvraag indient,kun je de uitkering aanvragen vanaf 1 oktober 2020.
  • Vanaf 1 december kun je de uitkering levensonderhoud aanvragen vanaf de 1e van de maand waarin de aanvraag is gedaan. Vraag je bijvoorbeeld een uitkering aan op 15 december 2020, dan kun je deze met terugwerkende kracht aanvragen vanaf 1 december 2020.
  • De hoogte van de inkomensondersteuning is afhankelijk van het huishoudinkomen en bedraagt maximaal 1.500 euro (netto) voor gehuwden of 1.050 euro (netto) per maand voor alleenstaanden vanaf 21 jaar. Voor personen onder de 21 jaar gelden andere normbedragen.
  • Deze versnelde procedure geldt ook voor aanvragen voor een lening voor bedrijfskapitaal tot maximaal 10.157 euro tegen 2% rente. Deze rente wordt berekend vanaf de dag van verstrekking van de lening.
  • De maximale looptijd van een lening is 3 jaar. Tot 1 januari 2021 hoef je nog geen rente en aflossing te betalen. Voor leningen verstrekt na 1 januari 2021 geldt dat de terugbetalingsverplichting start op de datum van verstrekking van de lening.
  • Uitstel is mogelijk op basis van individuele omstandigheden, als je niet in staat bent aan de rente- of aflossingsverplichting te voldoen.
  • Het bedrijfskapitaal mag je niet gebruiken om bestaande leningen te herfinancieren.
  • Hebben jij en je partner allebei een bedrijf? Per huishouden wordt maximaal 1 keer een uitkering toegekend. Je vraagt de Tozo aan op het laagste inkomen binnen je huishouden. Je kunt wel voor beide bedrijven een lening voor bedrijfskapitaal aanvragen.
  • Voor de aanvraag lening bedrijfskapitaal geldt dat je moet verklaren dat er geen surseance van betaling of faillissement is aangevraagd of verkregen voor jezelf, je onderneming of een van de vennoten waarmee je samenwerkt. Als dit wel het geval is, komt je niet in aanmerking voor een lening voor bedrijfskapitaal.
  • Het maximumbedrag voor een lening bedrijfskapitaal - voor Tozo 1, Tozo 2 en Tozo 3 gezamenlijk - bedraagt 10.157 euro.

Voor wie is de Tozo 3?

Je komt in aanmerking voor deze regeling als je aan de volgende eisen voldoet.

  • Als gevolg van de coronacrisis heb je een huishoudinkomen onder het sociaal minimum en/of een liquiditeitsprobleem waarvoor je bedrijfskrediet nodig hebt.
  • Je bent tussen de 18 jaar en AOW-gerechtigde leeftijd.
  • Wanneer je een bedrijf hebt en de AOW-gerechtigde leeftijd, kun je een beroep doen op een lening voor bedrijfskapitaal.
  • Je bent Nederlander of daarmee gelijkgesteld.
  • Je woont in Nederland.
  • Wanneer je niet in Nederland woont maar in een ander EU-land, Noorwegen, IJsland, Liechtenstein of Zwitserland en in Nederland je bedrijf hebt (en sociale premies betaalt), kun je een beroep doen op een lening voor bedrijfskapitaal. Een aanvraag hiervoor kun je indienen bij de gemeente Maastricht. Voor grensondernemers in Nederland, België en Duitsland is er een handig regelingenoverzicht.
  • Je bedrijf is in Nederland gevestigd.
  • Wanneer je bedrijf niet in Nederland is gevestigd maar in een ander EU-land, Noorwegen, IJsland, Liechtenstein of Zwitserland en je in Nederland woont, kun je een beroep doen op inkomensondersteuning. Een aanvraag hiervoor kun je indienen bij je woongemeente.
  • Je bedrijf is economisch actief, tenzij dit als gevolg van de coronacrisis niet mogelijk is.
  • Je voldoet aan wettelijke vereisten voor de uitoefening van je eigen bedrijf: zo ben je bijvoorbeeld ingeschreven in het KVK Handelsregister.
  • Je bent in het bezit van alle noodzakelijke vergunningen.
  • Je bent voor 17 maart 2020 je onderneming gestart en ingeschreven bij KVK.
  • Je voldoet over 2019 aan het urencriterium, d.w.z. minimaal 1.225 uur werkzaam in het eigen bedrijf of zelfstandig beroep. Na 1 januari 2019 gestart in de onderneming? Dan moet je in ieder geval in de periode tussen inschrijving bij KVK en indiening van de aanvraag in 2020 gemiddeld minimaal 23,5 uur per week aan/in je bedrijf gewerkt hebben. Uren die je hebt besteed aan administratie en acquisitie tellen ook mee.
  • Voor een directeur-grootaandeelhouder (DGA) geldt daarbij nog dat hij, alleen of samen met de andere in de BV werkzame directeuren, ten minste 50% van de aandelen bezit.
  • De uitsluitingsgronden zoals genoemd in artikel 13 van de Participatiewet zijn niet op jou van toepassing.

Goed om te weten:

  • Mensen die alleen een btw-nummer hebben, komen niet in aanmerking voor een Tozo -uitkering. Wel kunnen zij bij hun gemeente een bijstandsuitkering aanvragen.
  • Zorgaanbieders moeten zich voor financiële ondersteuning in eerste instantie wenden tot de inkopers (zorgverzekeraars en gemeenten) en met hen nagaan of zij steun kunnen krijgen. Als dat niet het geval is, of als hiermee het inkomen onder het sociaal minimum blijft, kunnen zelfstandige zorgaanbieders in aanmerking komen voor Tozo.
  • Ook DGA’s van een besloten vennootschap kunnen een beroep doen op de Tozo als zij als zelfstandige zijn aan te merken en de bv voldoet aan de wettelijke eisen: de DGA bezit, alleen of samen met eventuele andere in de bv werkzame directeuren, meer dan 50% van de aandelen en werkt gemiddeld minimaal 23,5 uur per week in de onderneming. Voor de beoordeling geldt dezelfde definitie van een zelfstandige als in het Bbz 2004.
  • De tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) wordt gezien als vermindering van de kosten van de onderneming. De NOW moet daarmee meegenomen worden in de berekening van het (huishoud)inkomen.
  • De Tegemoetkoming Vaste lasten MKB (TVL) is een gift en heeft geen invloed op de bijstand voor levensonderhoud.
  • Wanneer je huishoudinkomen boven het sociaal minimum ligt - en je niet in aanmerking komt voor inkomensondersteuning voor levensonderhoud - is het wel mogelijk een lening voor bedrijfskrediet aan te vragen.
  • Als je een hogere lening dan 10.157 euro nodig hebt, kun je eventueel een aanvraag doen voor het reguliere Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz). Daarbij kun je ervoor kiezen om een deel van het benodigde bedrag op basis van de Tozo aan te vragen en het overige deel op basis van het Bbz. Overleg dit met je gemeente.
  • Indien je gebruik maakt van de mogelijkheid om de uitkering levensonderhoud aan te vragen, kan dit gevolgen hebben voor de hoogte van jouw recht op toeslagen en de hoogte van door jouw en je partner te betalen belastingen.
  • Vanaf 1 januari 2021 kun je aanspraak maken op coaching, advies, bij- of omscholing en heroriëntatie. Die extra steun wordt gefaciliteerd door gemeenten, die daarvoor geld ontvangen. Doel is ondernemers die afhankelijk zijn van een Tozo 3-uitkering te helpen bij oriëntatie op de arbeidsmarkt. Dit plan wordt de komende maanden verder uitgewerkt.

Op de site van het ministerie van SZW kun je zelf beoordelen of je in aanmerking komt voor Tozo (deze website wordt niet ondersteund door Internet Explorer).

Wanneer kun je beter geen Tozo 3 aanvragen?

Als het al een tijd slechter gaat met jouw onderneming en je denkt dat het verstandiger is om te stoppen met je bedrijf. Je kunt in dat geval overwegen van het Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz) gebruik te maken. Hiermee kun je maximaal 12 maanden een uitkering voor levensonderhoud krijgen. Bespreek dit met je (financieel) adviseur.

Ben je 55 jaar of ouder? Dan kun je misschien gebruik maken van de IOAZ-regeling. De IOAZ–uitkering vult je inkomen en dat van je eventuele partner aan tot bijstandsniveau maar kent een ruimere vermogensvrijstelling dan de Bbz. Je vraagt de IOAZ aan voordat je het bedrijf beëindigd.

Waar en wanneer doe ik een aanvraag?

Tozo 3 loopt van 1 oktober tot 1 april 2021. Heb je nog geen Tozo 2-uitkering? Dan kun je na 1 oktober Tozo 3 aanvragen bij je woongemeente. Heb je al wel een Tozo 2-uitkering, dan kun je een verkorte aanvraag indienen bij jouw woongemeente. Je krijgt dus niet automatisch Tozo 3 als je Tozo 2 hebt aangevraagd. Houd de website van je gemeente in de gaten voor meer informatie.

Wat heb je nodig?

Voor de aanvraag is een digitaal formulier beschikbaar. Hiervoor log je in met je DigiD. Kijk op de website van je gemeente. De aanvraag dien je in bij je woongemeente, samen met de volgende gegevens.

  • Persoonlijke gegevens: NAW-gegevens, leeftijd, verklaring over het voldoen aan het urencriterium en het bezit van de vereiste vergunningen. Bij aanvraag uitkering levensonderhoud: berekening van het verwachtte netto-inkomen in de maanden waarvoor de aanvraag wordt gedaan.
  • Gegevens over de samenstelling van je huishouden (wel/geen partner).
  • Gegevens over je bedrijf: naam onderneming, nummer en datum van inschrijving bij KVK, rechtsvorm, verklaring over vestiging bedrijf of uitvoering hoofdzakelijke activiteiten in Nederland.
  • Bewijsstukken: kopie van legitimatiebewijs of identiteitsbewijs en dat van de eventuele partner (rijbewijs voldoet niet), eventuele jaarrekening, afschrift bankrekening waarop uitkering of lening gestort moet worden.
  • Verklaring dat de financiële problemen zijn ontstaan door de coronacrisis.
  • Bij aanvraag om inkomensondersteuning verklaring dat je voor de aangevraagde bijstandsperiode een ‘inkomen’ verwacht dat lager is dan de bijstandsnorm en een opgave doen van het verwachte ‘inkomen’ in die bijstandsperiode. Als je een partner hebt, dien je daarbij uit te gaan van het gezamenlijke inkomen.
  • Bij aanvraag om lening bedrijfskrediet verklaring dat er geen verzoek is ingediend tot verlening van surseance van betaling of om faillietverklaring van jezelf als zelfstandige, van één van jouw vennoten of leden waarmee je het bedrijf of zelfstandig beroep in een samenwerkingsverband uitoefent, of van de rechtspersoon.
  • Je ondertekent de aanvraag met DigiD. Heb je een partner? Dan moet je de aanvraag beide ondertekenen.

De gemeente kan om aanvullende (financiële) gegevens en bewijsstukken vragen. Zo moet je bij de aanvraag van bedrijfskapitaal inzicht verschaffen in je maandelijkse bedrijfslasten en aangeven of je zakelijk vermogen of privévermogen hebt dat je kunt gebruiken om (een deel) van deze bedrijfslasten te betalen.

Na juni 2021

Eind juni 2021 eindigt de Tozo. Vanaf 1 juli 2021 wordt de bijstand voor zelfstandigen (Bbz) opnieuw ingesteld. Ook die regeling loopt via gemeenten.

Het kabinet doet een dringend beroep op ondernemers om alleen gebruik te maken van deze regeling als dat echt nodig is. Zo willen ze misbruik van publieke middelen en onnodige druk op de uitvoering voorkomen. Bovendien controleert de gemeente op fraude.

Meer informatie

Meer informatie vind je op Ondernemersplein.kvk.nl en Rijksoverheid.nl.

Je kunt met al je vragen over corona terecht bij het KVK Coronaloket of bel 0800 2117.

Redactie KVK

Redactie KVK

De KVK-redactie verzorgt en publiceert inspirerende informatieve artikelen voor ondernemers op KVK.nl, waaronder interviews en how to’s.

InspiratiePage