De interne markt is de kern van de Europese Unie en betreft het vrije verkeer van goederen, diensten, personen en kapitaal en heeft het bedrijfsleven veel voordelen gebracht. Zakendoen is een stuk eenvoudiger en minder kostbaar geworden bijvoorbeeld door het wegvallen van allerlei invoer- en uitvoerformaliteiten en douanecontroles (tijdswinst) en harmonisering van productvoorschriften.

Het idee achter de interne markt is dat door het vrije verkeer meer bedrijven met elkaar kunnen concurreren, waardoor de prijzen dalen. Door de toegang tot een markt van 500 miljoen consumenten kunnen schaalvoordelen ontstaan, wat ook weer lagere prijzen tot gevolg heeft. Ook ontstaat er een grotere keuze aan goederen en diensten voor de consument.

Feiten en cijfers over de interne markt

  • De interne markt is een markt van bijna 500 miljoen consumenten en heeft het grootste BBP ter wereld.
  • De handel tussen EU landen is toegenomen van 800 miljard in 1992 tot 2540 miljard in 2010, een verdrievoudiging.
  • Ondanks dat maar 7% van de wereldbevolking in de EU woont, is de Europese interne markt goed voor 20% van de wereldwijde import en export.
  • Sinds de oprichting van de Europese interne markt zijn de prijzen voor een groot aantal goederen en diensten omlaag gegaan. De kosten van mobiele telefonie zijn bijvoorbeeld gedaald met 70% en de kosten van vliegtickets met 40%.

Bron: Europese Commissie “20 years of the Single Market”.

Nederland en de interne markt

De brochure “Nederland leeft van Europa” van VNO-NCW, MKB-Nederland en LTO Nederland (2012) vermeldt het volgende over het belang van de interne markt voor Nederland:

  • 75% van de Nederlandse export gaat naar landen binnen de EU en de helft van onze invoer. Opkomende markten zoals China zijn belangrijk voor de exportgroei, maar China komt pas op de 10e plaats van landen waar Nederland het meest naar exporteert. Brazilië en India komen pas op de 27ste en de 32ste plaats.
  • Met de uitvoer naar de EU verdienen we zo’n 20% van ons bruto binnenlands product: 120 miljard euro per jaar. Daarnaast verdienen we dankzij diezelfde interne markt en de euro 50 miljard via beleggingen en buitenlandse investeringen (35 mld. uit rest van de wereld).
  • De export van Nederland naar de Europese Unie was in 2011 bijna 4 keer zo groot was als in 1990.

In 2008 heeft het Centraal Plan Bureau (CPB) onderzoek gedaan naar de effecten van de interne markt op de Nederlandse economie. In dit onderzoek gaat het om de extra effecten van de interne markt op goederen, diensten en investeringen. Volgens dit onderzoek kan 18% van de Nederlandse goederenexport exclusief worden toegeschreven aan de interne markt tegenover 8% in de EU gemiddeld. Voor dienstenexport is dit 5% tegenover 5% voor de EU gemiddeld.

Verder is becijferd dat de interne markt de individuele burger een extra inkomen oplevert tussen de 1.500 tot 2.200 euro (750 tot 1.125 euro voor de EU gemiddeld). Nederland profiteert als open economie en handelsland bij uitstek dus gemiddeld meer van de interne markt, dan andere EU-landen.

Bron: The Internal Market and the Dutch Economy: implications fort trade and economic growth Den Haag: CPB Netherlands Bureau for Economic Policy Analysis, Report No. 168.

Problemen en uitdagingen

De vele positieve effecten nemen niet weg dat er ook nog steeds vele belemmeringen zijn op de interne markt, in het bijzonder met betrekking tot diensten. De voltooiing van de interne markt blijft “werk in uitvoering”. Een aantal voorbeelden van problemen zijn gebrekkige implementatie en verschillende of onjuiste toepassing van EU wetgeving. Denk bijvoorbeeld aan verschillende producteisen voor hetzelfde product tussen lidstaten. Producten die in een lidstaat rechtmatig worden vervaardigd en in de handel zijn gebracht, moeten in alle andere op de markt worden toegelaten (principe van wederzijdse erkenning van nationale voorschriften). Hier mag alleen vanaf geweken worden bij hoge uitzondering (essentiële gronden van publieke veiligheid, gezondheid of milieu). In de praktijk pakt dit echter soms anders uit.

Onderzoek KvK Ondernemerspanel naar de interne markt

Eind 2012 heeft de KvK onder haar ondernemerspanel een onderzoek uitgevoerd naar de successen en belemmeringen van 20 jaar interne markt. Lees hier:

Meer informatie over de interne Markt