Minder boekwinkels en uitgeverijen, meer schrijvers

Data Dinsdag 3 maart 2020 - Uit verschillende onderzoeken blijkt dat Nederlanders veel minder lezen dan tien jaar geleden. Toch zien we het aantal schrijvers dat zich heeft ingeschreven in het KVK Handelsregister in vijf jaar tijd flink toenemen. Het aantal boekwinkels in Nederland neemt echter af en ook zien we minder uitgeverijen van boeken geregistreerd staan.

Aantal schrijvers en uitgeverijen

Aantal schrijvers en uitgeverijen in Nederland sinds 2015(Bron: KVK Handelsregister)

Het aantal uitgeverijen van boeken is in vijf jaar tijd afgenomen. Van 2.299 in 2015 naar 2.135 in 2020. Ook het aantal uitgeverijen van tijdschriften (1.322 in 2015 naar 1.123 in 2020) en kranten (444 naar 358) is gedaald.
Auteurs schrijven zich in het Handelsregister in onder de SBI code: ‘schrijven en scheppende kunst’. Ook journalisten vallen hier onder, daarom hebben we hebben gezocht op de termen ‘schrijv’, ‘auteur’ en ‘boeken’ en tellen dan op dit moment 2.241 schrijvers van boeken in het Handelsregister. In 2015 waren dit er 1.575. Een toename van maar liefst 42%.

Jurriaan Rammeloo van KVB Boekwerk (kennis- en innovatieplatform voor de boekensector)*: Het werkelijke aantal schrijvers in Nederland ligt hoger, maar lang niet alle auteurs schrijven zich echt in bij KVK. Auteurs schrijven vaak naast een baan in loondienst en brengen dan eenmalig een boek uit. Of er echt minder gelezen wordt, kan ik niet bevestigen. Wel zien we dat er op andere manieren gelezen wordt. Denk bijvoorbeeld aan social media. Het lezen van boeken neemt wel af, dat heeft concurrentie gekregen in de vorm van bijvoorbeeld Netflix en andere digitale kanalen. Dit geldt voor alle leeftijden, niet alleen de jeugd.

Aantal fysieke boek en/of tijdschriftenwinkels neemt sterk af

Het aantal fysieke boek/tijdschriftenwinkels neemt sterk af. Waren het er in 2015 nog 2.237, inmiddels zijn dat er al 370 minder, namelijk 1.867. Online neemt het aantal webshops waar je boeken en tijdschriften kan aanschaffen wel toe. Van 714 in 2015 naar 1.036 in 2020. Het totaal aantal boek/tijdschriftenwinkels is wel licht gedaald. Van 2.951 naar 2.903.

Aantal online en fysieke boekenwinkels per provincie sinds 2015(Bron: KVK Handelsregister)

We zien een relatief grote toename in het aantal internet boek/tijdschriftenverkopers per 100.000 inwoners in Noord-Holland (+3,1) en Flevoland (+2,7) en sterke afname van fysieke winkels per 100.000 inwoners in Groningen (-4,6), Utrecht (-3,8) en Friesland (-3,7).
Jurriaan Rammeloo van KVB Boekwerk: “Boekwinkels spelen een grote rol bij de verschijning/verkoop van nieuwe boeken. De eerste 12 weken na verschijning van een boek wordt dit boek met name verkocht bij fysieke winkels. Deze spelen dus een grote rol bij het op de markt zetten van deze boeken.”

Leeftijd boek/tijdschriftenverkopers

Leeftijd ondernemers boekenbranche 2015-2020(Bron: KVK Handelsregister)

Wat direct opvalt is dat de gemiddelde leeftijd van boekverkopers met een fysieke winkel hoog is. Hun gemiddelde leeftijd is 54 jaar en meer dan 80% van de ondernemers is 45 jaar en ouder. De internet boekverkopers zijn gemiddeld tien jaar jonger (44 jaar) en 49% is 45 jaar of ouder.
De gemiddelde leeftijd van de boekverkopers met een fysieke winkel is het hoogst in Zeeland (57jaar) en het laagst in Noord-Brabant (52 jaar).

* KVK levert statistische data over ondernemingen in Nederland. Wij kunnen de cijfers echter niet duiden. KVK doet geen onderzoek naar waarom het aantal boekverkopers is toe- of afgenomen. Daarom hebben Jurriaan Rammeloo van KVB Boekwerk, het kennis- en innovatieplatform voor de boekensector, gevraagd hun visie te geven op de cijfers uit het Handelsregister voor deze Data Dinsdag.

KVK Data Dinsdag

Elke eerste dinsdag van de maand publiceert KVK in haar rubriek Data Dinsdag verrassende trends voor ondernemers.

InfoPage