Op de rand van faillissement? De WHOA biedt uitkomst

Wat is de WHOA?

De WHOA is een wettelijke regeling waarmee je als ondernemer je schulden kunt herstructureren. Met de WHOA kun je afspraken maken met je schuldeisers om:

• een deel van je schulden te betalen
• een deel van je schulden kwijt te schelden
• een deel van je schulden later te betalen
• schulden om te zetten in aandelen (bij rechtspersonen)

Je hoeft niet met al je schuldeisers afspraken te maken. Je verdeelt ze in klassen (groepen) op basis van hun rechten en rangorde. Bijvoorbeeld de Belastingdienst, banken, leveranciers. Je biedt je akkoord aan één of meerdere klassen aan.

Als de rechter het akkoord goedkeurt, wordt dit homologatie genoemd. Het akkoord geldt dan voor alle schuldeisers in de klasse, ook als zij niet allemaal akkoord gaan. Dat heet een dwangakkoord.

Voor wie is de WHOA?

Bedrijven in elke rechtsvorm hebben toegang tot de WHOA. Van eenmanszaak tot bv. Voor kleinere zelfstandigen kunnen de advieskosten voor de begeleiding van een WHOA-traject een belemmering zijn.

Wanneer is de WHOA geschikt?

De WHOA kun je gebruiken als je structurele betalingsproblemen hebt en er een faillissement dreigt. Ook moet je een concreet en onderbouwd akkoord kunnen aanbieden. En kunnen inschatten dat schuldeisers met het akkoord niet slechter af zijn dan bij een faillissement. De rechter toetst dit bij de beoordeling van het verzoek tot homologatie.

Twee soorten akkoorden

In een WHOA-traject kun je kiezen tussen twee soorten akkoorden. Welke je kiest hangt af van de situatie van je bedrijf.

• Reorganisatieakkoord
  Is je bedrijf in de kern levensvatbaar? Dan kun je met een reorganisatieakkoord schulden saneren en doorgaan met ondernemen. Tijdens het traject blijf je zelf bevoegd om je bedrijf te leiden. Je krijgt niet automatisch een curator.

• Liquidatieakkoord
  Is doorgaan met je bedrijf niet haalbaar? Dan kun je met een liquidatieakkoord je bedrijf gecontroleerd afronden. Dit kan een alternatief zijn voor een faillissement. Schuldeisers krijgen bij een WHOA-traject vaak meer uitgekeerd dan bij een faillissement.

Hoe werkt de WHOA? De belangrijkste stappen

Een WHOA-traject heeft vaste wettelijke stappen:

1. Startverklaring deponeren bij de rechtbank. Daarmee laat je zien dat je een akkoord voorbereidt.
2. Financiële situatie in kaart brengen. Je maakt een overzicht van je schulden, bezittingen en vooruitzichten.
3. Schuldeisers indelen in klassen. Je maakt groepen van je schuldeisers op basis van hun rechten en rang, bijvoorbeeld:
   • separatisten (pand- en hypotheekhouders)
   • preferente schuldeisers (zoals de Belastingdienst)
   • concurrente schuldeisers
4. Conceptakkoord opstellen en stemmen per klasse. Je biedt een akkoord aan een of meerdere klassen van schuldeisers aan. Elke klasse stemt over het akkoord. Een klasse stemt in als ten minste tweederde van het totale bedrag aan vorderingen binnen die klasse vóór stemt.
5. Homologatieverzoek bij de rechtbank. Aanvraag tot goedkeuring van het akkoord. Dit gaat via een advocaat.
6. Uitvoering van het akkoord. Na goedkeuring door de rechter is het akkoord bindend. Het geldt dan voor alle betrokken partijen.

Wat mag en moet binnen de WHOA?

De wet stelt duidelijke voorwaarden:

• Je mag zelf bepalen welke groepen schuldeisers je een voorstel doet. Schuldeisers die je niet benadert, houden recht op volledige betaling.
• Schuldeisers die kleine mkb‑ondernemers (tot 50 medewerkers) zijn, moeten minimaal 20% van hun vordering terugkrijgen.
• Lopende overeenkomsten, zoals huurcontracten, kun je onder voorwaarden aanpassen of beëindigen als de rechter dat goed vindt.
• Via de WHOA mag je arbeidsvoorwaarden niet veranderen. Ook vallen niet-betaalde pensioenpremies vallen het akkoord.
• Wordt het akkoord niet gehomologeerd? Dan kun je drie jaar lang geen nieuw WHOA-verzoek indienen voor dezelfde schuldenpositie.

Let op bij borg en privé‑aansprakelijkheid

Heb je privé meegetekend voor een schuld van je bv of andere rechtspersoon? Bijvoorbeeld als directeur-grootaandeelhouder (dga)? Dan heft een WHOA-akkoord deze persoonlijke verplichting niet op. Dat betekent dat een schuldeiser na een WHOA‑akkoord alsnog bij jou privé kan aankloppen voor het deel dat in het akkoord niet wordt terugbetaald.

Wie kan een WHOA-traject starten?

Een WHOA-traject kan worden gestart door:

• de ondernemer zelf
• een schuldeiser
• een aandeelhouders
• de ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging

De rechtbank kan op verzoek een herstructureringsdeskundige aanwijzen die een akkoord voorbereidt en aanbiedt.

Wie heb je nodig?

Je kunt een deel van het WHOA-traject zelf uitvoeren, maar hebt meestal hulp nodig van verschillende deskundigen:

• Advocaat: verplicht nodig voor het indienen van het homologatieverzoek.
• Herstructureringsdeskundige: voor de voorbereiding van het conceptakkoord. Deze kan door de rechtbank benoemd worden.
• Financieel adviseur of accountant: voor inzicht in de schulden, waardering van het bedrijf en haalbaarheid van het akkoord.

WHOA of faillissement?

Bij faillissement benoemt de rechtbank een curator. Die neemt het beheer van je bedrijf en de beschikking over het vermogen over. Bij een WHOA-traject blijf jij in beginsel zelf bevoegd. Of de WHOA in jouw situatie beter is dan faillissement, ligt aan de financiële positie en de vooruitzichten van je bedrijf.

Hulp en advies bij schulden

Heb je problematische schulden? Wacht niet te lang. Hoe eerder je inzicht hebt in je financiële situatie, hoe meer mogelijkheden er meestal zijn. De WHOA is een van de verschillende schuldenregelingen. Heb je vragen of wil je over jouw situatie praten? Bel met het KVK Adviesteam: 088 585 22 22.