Bespaar op grondstoffen met circulair ondernemen

Wat is een circulaire economie?

In een circulaire economie gebruik je grondstoffen bewuster, langer en steeds opnieuw. Producten krijgen bijvoorbeeld een langere levensduur, zijn repareerbaar en dienen gemakkelijk als grondstof voor nieuwe producten. Oude treinstoelbekleding krijgt een nieuw leven als schoen, te rechte bananen eindigen als bananenbrood. En kleding wordt verhuurd, in plaats van verkocht. 

Cradle-to-cradle: geen afval meer

Cradle-to-cradle betekent dat je grondstoffen volledig hergebruikt voor nieuwe producten. Of dat ze helemaal biologisch afbreekbaar zijn. Na gebruik wordt een product opnieuw grondstof voor het volgende product. Zonder waardeverlies. Afval bestaat dan niet. Onderneem je al circulair? Onderzoek of je cradle-to-cradle kunt produceren. Daarmee maak je je circulaire productieproces zo eenvoudig mogelijk.

Voordelen van circulair ondernemen

Met circulair ondernemen bespaar je op grondstoffen. Ook ben je minder afhankelijk van prijsstijgingen en levertijden. Dat is niet alleen fijn voor je bedrijf, maar ook voor je klant. Je kunt namelijk leveren wat en wanneer je belooft.

“Grondstoffen worden in de toekomst nog schaarser en duurder”, zegt Suzanne van Haren. Ze is programmanager bij het Versnellingshuis Nederland circulair!, een samenwerking van onder meer het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en MVO Nederland. Het Versnellingshuis helpt bedrijven kosteloos met circulair ondernemen. “De afhankelijkheid van nieuwe grondstoffen is dus niet zonder risico. Wil je dat je bedrijf ook in de toekomst winstgevend is? Dan is het verstandig om je te verdiepen in de kansen voor circulair ondernemen. En in de risico’s die het meebrengt om dat niet te doen.”

Regels voor circulair ondernemen

Als ondernemer moet je voldoen aan bepaalde wet- en regelgeving over circulair ondernemen. In de EU geldt bijvoorbeeld een verbod op plastic wegwerpartikelen zoals, bestek en borden. Ook plastic wegwerpbekers en -maaltijdverpakkingen mag je niet meer gratis meegeven aan je klant, ook niet als zij ter plaatse iets eten of drinken.

Volgens Van Haren komen er nog meer regels om circulair ondernemen te stimuleren. In steeds meer branches bijvoorbeeld betalen producenten het afvalbeheer. “Zoals voor de textielsector. Daar zijn producenten en importeurs van textiel verantwoordelijk voor de inzameling, hergebruik, recycling en afvalverwerking van hun producten. We kennen dit systeem ook voor producenten van batterijen en accu's.”

Belastingvoordelen voor circulair ondernemen

De overheid stimuleert circulair ondernemen met belastingvoordeel en voordelige leningen. Investeer je in circulaire bedrijfsmiddelen en technieken, vraag dan de milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Willekeurige afschrijving milieu-investeringen (Vamil) aan.

Zelf circulair ondernemen

Wil je circulair gaan ondernemen? Je hoeft niet in één klap je hele bedrijfsvoering of verdienmodel om te gooien. Volg de R-ladder, een model waarbij je bedrijf in zes stappen steeds meer circulair wordt.

De R-ladder

• R1. Rethink (opnieuw over nadenken)

Kijk kritisch naar de producten en materialen die je gebruikt. Stap af van wat je eigenlijk niet nodig hebt of ga op zoek naar duurzame alternatieven.

• R2. Reduce (verminderen)

Ga zuiniger en efficiënter om met grondstoffen en voorkom zo verspilling.

• R3. Re-use (hergebruiken)

Hergebruik verouderde producten. Spullen zoals smartphones en tablets vinden steeds vaker weer hun weg naar de consument. Opgefrist, hersteld of bijvoorbeeld met een upgrade zijn ze weer als nieuw, maar lager in prijs.

• R4. Repair (repareren)

Verleng de levensduur van producten door ze te repareren of op te knappen. Maak van oude producten iets nieuws of gebruik onderdelen van een oud product in een nieuw product.

• R5. Recycle

Verwerk en hergebruik grondstoffen en reststromen of afval, zoals gras, afvalhout en koffiedik. Het liefst verwerk je ze tot grondstoffen van gelijke kwaliteit als de oorspronkelijke grondstof.

• R6. Recover (terugwinnen)

Verbrand restmaterialen en win energie terug. De verbrandingsinstallatie zet het materiaal om in warmte en elektriciteit. In een circulaire economie komen zo min mogelijk materialen bij deze stap terecht.

Circulair ondernemen: tools en partners

• Met de grondstoffenscanner zie je welke grondstoffen je gebruikt. Je ziet ook hoe je risico’s op schaarste verkleint.
• Wil je je producten, diensten en businessmodellen circulair (her)ontwerpen? CIRCO helpt daarbij met steun van de overheid.
• Heb je vragen over netwerkpartners, financiering en wet- en regelgeving over circulair ondernemen? Stel ze aan het Versnellingshuis.