Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV): is het verplicht en wat past bij jou?
- Vick ten Wolde
- De basis
- Bijgewerkt 14 juli 2026
- 6 min
- Starten
Stel je voor dat je een paar maanden niet kunt werken door ziekte of een ongeluk. Je inkomen valt (deels) weg, terwijl je vaste lasten doorlopen. Dat kan gevolgen hebben voor je financiële situatie. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) kan dit risico opvangen, maar is niet voor iedereen vanzelfsprekend of nodig. In dit artikel krijg je inzicht in hoe een AOV werkt en welke keuze past bij jouw situatie.
Ontvang belangrijk ondernemersnieuws
Mis niks over nieuwe wetten, regels en trends. Al 266.000 ondernemers gingen je voor!
In dit artikel lees je:
- Wat is een AOV?
- Is een AOV verplicht?
- Wanneer past een AOV bij jou?
- Hoe werkt een AOV?
- Wat kost een AOV?
- De voordelen van een AOV
- De nadelen van een AOV
- Alternatieven voor een AOV
- Vergelijking van een AOV en alternatieven
- Wat betekent dit voor jouw situatie?
Wat is een AOV?
Een arbeidsongeschiktheidsverzekering is een verzekering die je een inkomen geeft als je door ziekte of een ongeval niet kunt werken. Hoe hoog de uitkering is, spreek je af met je verzekeraar. Je kunt kiezen voor een maandelijkse uitkering of een bedrag in één keer.
Is een AOV verplicht?
Voor ondernemers is een AOV op dit moment niet verplicht. In de toekomst kan dit veranderen. Het kabinet werkt aan een wetsvoorstel (Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen, waarmee een AOV verplicht kan worden voor zelfstandigen. Wanneer deze wet ingaat, is nog niet duidelijk. De Tweede en Eerste Kamer moeten het voorstel eerst goedkeuren.
Tot die tijd kies je zelf of en hoe je je verzekert tegen arbeidsongeschiktheid.
Wanneer past een AOV bij jouw situatie?
Of een AOV bij je past, hangt af van je persoonlijke en financiële situatie. Er is geen standaardoplossing. Twijfel je? Dan kan het helpen om naar een aantal factoren te kijken, zoals:
-
Je vaste lasten
Hoe hoog zijn je vaste lasten? Heb je nog huur of een hypotheek te betalen? -
Andere inkomsten
Heb je een andere bron van inkomen, bijvoorbeeld via je partner? -
Je financiële buffer
Hoe lang kun je zonder inkomen je vaste lasten betalen? -
Je beroep
Hoe groot is de kans dat je arbeidsongeschikt raakt in jouw branche? -
Kosten en risico’s
Hoeveel risico wil je nemen en kun je zelf dragen?
Hoe hoog is de maandelijkse premie en past dit bij jouw situatie?
Arbeidsongeschiktheid | Bedrijfsrisico's de baas
Hoe werkt een AOV?
Een AOV sluit je af bij een verzekeraar. Daarvoor betaal je premie. De hoogte van de premie hangt af van verschillende factoren. Kun je door ziekte of een ongeval niet werken, dan krijg je een uitkering. Hoe hoog die uitkering is, wanneer deze ingaat en hoe lang je die ontvangt, spreek je van tevoren af met de verzekeraar.
Lees voorwaarden goed door
Wat je AOV precies uitkeert, hangt af van je verzekeraar en de voorwaarden van je verzekering. Lees deze voorwaarden daarom goed door voordat je een AOV afsluit. Twijfel je? Vraag dan een verzekeringsadviseur om advies.
Wat kost een AOV?
Als je een AOV afsluit, betaal je premie. De hoogte van de premie verschilt per ondernemer en ligt vaak tussen de €100 en €300 per maand. Dit hangt onder andere af van:
-
Je werk
Doe je fysiek zwaar of risicovol werk? Dan betaal je meer premie. -
Het verzekerde bedrag
Hoe hoger de uitkering die je wilt, hoe hoger je premie. -
Wachttijd (eigen risicoperiode)
Hoelang kun je zonder inkomen voordat je uitkering ingaat? Een langere wachttijd betekent vaak een lagere premie. -
Looptijd en uitkeringsduur
Tot wanneer wil je verzekerd zijn en hoe lang wil je een uitkering ontvangen? Hoe langer, hoe hoger de premie. -
Leeftijd
Hoe ouder je bent, hoe hoger de premie meestal is.
Premie aftrekken
De premie van je AOV kun je in veel gevallen aftrekken in je aangifte inkomstenbelasting, als ‘uitgave voor andere inkomensvoorzieningen’. Daardoor betaal je vaak minder. Kies je voor een verzekering die in één keer ? Dan kun je de premie niet aftrekken.
De voordelen van een AOV
-
Financiële zekerheid
Krijg je te maken met arbeidsongeschiktheid, dan ontvang je een uitkering tot de einddatum die je hebt afgesproken, bijvoorbeeld tot je pensioen. -
Rust en zekerheid
Je weet dat je inkomsten hebt als je langere tijd niet kunt werken. -
Hulp bij herstel en terugkeer naar werk
Bij ziekte kun je begeleiding krijgen om weer (gedeeltelijk) aan het werk te gaan. -
Aftrekbaar bij belastingaangifte
In veel gevallen kun je de premie aftrekken in je aangifte inkomstenbelasting. -
Keuzevrijheid
Je kunt een AOV vaak aanpassen naar je wensen, bijvoorbeeld in de hoogte van de uitkering en de wachttijd.
De nadelen van een AOV
Je krijgt geen premie terug
Als je geen gebruikmaakt van de verzekering, krijg je de premie niet terug.Kosten
De premie kan hoog zijn en vormt een extra maandelijkse uitgave.Beoordeling bij ziekte
De verzekeraar bepaalt of jij wel, niet of gedeeltelijk arbeidsongeschikt bent en of je een uitkering krijgt.Gezondheid
Je gezondheid speelt een rol bij het afsluiten. Heb je een ziekteverleden, dan gelden er beperkingen.Niet altijd toegankelijk
Het kan lastig zijn om een AOV af te sluiten, bijvoorbeeld door leeftijd of gezondheid.
Buffer opbouwen als ondernemer?
Alternatieven voor een AOV
Je kunt het risico op inkomensverlies door ziekte of een ongeval ook op andere manieren opvangen, zoals:
-
Vrijwillige verzekering via UWV
Ben je niet meer in loondienst? Dan kun je in sommige gevallen via UWV een vrijwillige verzekering afsluiten, zoals een Ziektewetverzekering. Je moet je binnen 13 weken na je laatste dag in loondienst aanmelden. Dit is vooral interessant als je moeilijk een AOV kunt afsluiten, bijvoorbeeld door je gezondheid. Lees hier meer over de . -
Schenkkring
Een schenkkring is een groep zelfstandige ondernemers die elkaar financieel helpen als iemand arbeidsongeschikt raakt. Ben je arbeidsongeschikt, dan ontvang je tijdelijk geld van de andere leden, meestal voor maximaal twee jaar per keer dat je arbeidsongeschikt bent. Een schenkkring is geen verzekering, maar een afspraak binnen de groep. Meestal kennen leden elkaar persoonlijk. Veel schenkkringen hebben verplichte bijeenkomsten, maar dat kan per organisatie verschillen. -
Crowdsurance
Een crowdsurance lijkt op een schenkkring. Het is een groep ondernemers die maandelijks geld inleggen in een gezamenlijke pot. Als iemand arbeidsongeschikt raakt, ontvangt die tijdelijk geld uit die pot, meestal voor een beperkte periode. Een crowdsurance heeft geen verplichte bijeenkomsten en leden kennen elkaar meestal niet persoonlijk.
Combineer verzekeringen
Het is mogelijk om voorzieningen te combineren, bijvoorbeeld een schenkkring voor de eerste periode en daarna een AOV. Kijk naar wat het beste past voor jouw situatie.
Vergelijking van een AOV en alternatieven
In deze tabel zie je de verschillen tussen een AOV, schenkkring, crowdsurance en een vrijwillige verzekering bij het UWV.
| AOV | Schenkkring | Crowdsurance | UWV | |
| Aanmeldingstermijn | Eigen keuze | Eigen keuze | Eigen keuze | Binnen 13 weken na einde dienstverband of uitkering |
| Gezondheidsverklaring/medische keuring | Ja | Nee | Nee | Nee |
| Wachttijd/periode eigen risico | Eigen keuze | Minimaal 1 maand | Minimaal 1 maand | 2 jaar |
| Verplichte bijeenkomsten | Nee | Ja | Nee | Nee |
| Minimaal aantal deelnemers | Nee | 20 | Nee | Nee |
| Maximaal aantal deelnemers | Nee | 50 | Nee | Nee |
| Maximale uitkeringsduur | Eigen keuze | 2 jaar | 2 jaar | Eigen keuze |
| Vaste maandelijkse premie | Ja | Nee | Nee | Ja |
| Vaste inleg op eigen spaarrekening, geld blijft van jou | Nee | Ja | Ja | Nee |
| Belastingvrije uitkering bij ziekte | Nee | Ja | Ja | Nee |
| Premie aftrekbaar via aangifte inkomstenbelasting | Ja | Nee | Nee | Ja |
| Doktersverklarnig bij ziekte | Ja | Nee | Nee | Ja |
| Hulp bij re-integratie | Ja | Nee | Ja | Ja |
| Preventie | Ja | Nee | Ja | Nee |
| Je moet gevraagd worden | Nee | Ja | Nee | Nee |
| Sociaal en zakelijk netwerk | Nee | Ja | Nee | Nee |
| Uitkering bij zwangerschap | Ja | Nee | Nee | Nee |
Situatie kan snel veranderen
Heb je een AOV of andere voorziening afgesloten? Houd deze dan goed bij. Je situatie kan snel veranderen, kijk dus elk jaar of je voorziening nog bij je past.
Wat betekent dit voor jouw situatie?
Uit de Zelfstandigen Enquête Arbeid van het CBS blijkt dat 27 procent van de zelfstandige ondernemers niets heeft geregeld voor als ze arbeidsongeschikt raken. Daarnaast geeft 30 procent van de zzp’ers aan niet langer dan zes maanden zonder inkomen rond te komen.
Arbeidsongeschiktheid kan iedereen overkomen. Het is daarom goed om na te denken over wat dit in jouw situatie zou betekenen en hoe je dit risico wilt opvangen.
Twijfel je en wil je praten over jouw situatie? Neem dan contact op met een van onze adviseurs en bel met het KVK Adviesteam.


