Een kinderopvang beginnen: houd hier rekening mee

Dit zijn de belangrijkste zaken om je in te verdiepen als je start in de kinderopvang:

• Eisen aan personeel
• Eisen aan het pand
• Wetten en regels
• Belastingen en administratie
• Brancheorganisaties
• Algemene startersinformatie

Met de KVK Bedrijventeller zie je hoeveel kinderdagverblijven er bij jou in de buurt zijn.

Eisen aan personeel

Om kinderen te mogen opvangen moet je de juiste opleiding hebben gevolgd. Er zijn verschillende diploma's geldig in de kinderopvang. Voor medewerkers die op de groep werken, heeft ten minste één persoon minimaal een mbo-diploma pedagogisch medewerker niveau drie nodig. 

Met de diplomacheck van Kinderopvang Werkt! controleer je of je werknemers de juiste diploma's hebben. Of welke certificaten ze nog moeten halen om te voldoen aan de eisen uit de Wet kinderopvang.

Pedagogisch medewerkers die met baby's werken, moeten daarvoor een specialisatie hebben gevolgd.

Daarnaast moet bij een kinderdagverblijf of BSO minimaal een volwassene met een geldig kinder-EHBO-certificaat aanwezig zijn. Dit hoeft geen pedagogisch medewerker te zijn.

Medewerkers in opleiding

Op kinderdagverblijven en BSO’s mag het personeel vanaf 1 juli 2026 voor de helft bestaan uit beroepskrachten in opleiding. Dit zorgt voor meer flexibiliteit bij het inzetten van personeel en helpt personeelstekorten opvangen. Een begeleidingsplan voor de inzet van medewerkers in opleiding is wel verplicht. Hierin staat hoe deze medewerkers worden begeleid en wat ze wel en niet zelfstandig mogen doen.

Beroepskracht-kindratio (BKR)

Per groep baby’s of kinderen in een kinderopvang moet er een minimum aantal pedagogisch medewerkers aanwezig zijn: de beroepskracht-kindratio (BKR). Hoeveel dat er zijn, hangt af van de leeftijd van de kinderen.

De BKR bereken je met de rekentool beroepskracht-kindratio. Op een groep met twee baby's en vier kinderen van één tot vier jaar, moeten bijvoorbeeld minimaal twee pedagogisch medewerkers werken. Vanaf 1 juli 2026 mogen medewerkers in opleiding hierin meetellen, zolang dit maximaal de helft is. In dit voorbeeld gaat het dan om één pedagogisch medewerker en één medewerker in opleiding.

Presentielijst

Met een presentielijst (aanwezigheidslijst) houd je bij op welke dagen en tijden je pedagogisch medewerkers hebben gewerkt. Deze presentielijst moet je zes weken bewaren. De GGD kan de lijsten controleren.

Vierogenprincipe

Kinderdagverblijven werken volgens het vierogenprincipe. Dat betekent dat er altijd een volwassene moet kunnen meekijken of -luisteren met een pedagogisch medewerker. Je mag zelf bepalen hoe je dit precies regelt op jouw kinderopvang.

Vaste-gezichtencriterium

Daarnaast geldt het vaste-gezichtencriterium. Dat betekent dat een kind één vast gezicht heeft op de groep: een pedagogisch medewerker die het kind regelmatig ziet. Dit zorgt voor vertrouwen en een veilig gevoel.

Eisen aan het pand

Heb je een pand op het oog voor je kinderopvang? Check of je hier volgens het omgevingsplan van de gemeente een kinderdagverblijf of BSO mag beginnen. Met de KVK Marktscan onderzoek je of deze plek geschikt is voor je kinderopvang.

Bouwbesluit

De eisen waaraan het pand voor je kinderopvang moet voldoen staan in het Bouwbesluit. Het gaat bijvoorbeeld om de grootte van de ruimte en dat elke ruimte ramen moet hebben (behalve slaapkamers).

Brandveiligheid

Een groot deel van de eisen voor kinderdagverblijven gaan over brandveiligheid. Jonge kinderen kunnen niet zelf een veilige plek opzoeken als er brand uitbreekt. Gordijnen, vloerbedekking, speeltoestellen en meubels moeten brandveilig zijn. Ook moet elke ruimte brandveilige deuren hebben.

Lees meer over de inrichtingseisen aan de ruimtes in je kinderdagverblijf.

Regels in de kinderopvang

Er gelden veel wetten en regels voor de kinderopvang. In dit overzicht van Ondernemersplein zie je welke wetten eraan komen. 

Pedagogisch beleidsplan

Volgens de Wet kinderopvang moet elke kinderopvang een pedagogisch beleidsplan hebben. In dit plan staat hoe je ervoor zorgt dat kinderen zich veilig voelen en zich kunnen ontwikkelen. Ouders kijken hier vaak naar bij hun keuze voor een kinderopvang. Zorg dat het beleidsplan goed vindbaar is op je website.

Pedagogisch beleidsmedewerker

Je moet werken met een pedagogisch beleidsmedewerker. Deze medewerker helpt bij het ontwikkelen en uitvoeren van het pedagogisch beleid. Ook coacht de beleidsmedewerker de pedagogisch medewerkers en zorgt dat het team volgens het pedagogisch beleid werkt. De beleidsmedewerker is niet altijd op de groep aanwezig, maar ondersteunt en begeleidt het team op verschillende momenten.

Oudercommissie

Binnen zes maanden na opening van je kinderdagverblijf moet je een oudercommissie hebben en een reglement opstellen. In dit reglement staat minimaal deze informatie:

• Hoeveel leden heeft de oudercommissie.
• Hoe worden de leden gekozen.
• Hoe lang zitten de leden in de commissie.

Veiligheids- en gezondheidsbeleid

Ook een veiligheids- en gezondheidsbeleid is verplicht. Het doel is om kinderen te beschermen en hen te leren omgaan met kleine risico's. Je mag zelf bepalen welke risico's je in je beleid zet. Dit doe je in overleg met je pedagogisch medewerkers en de oudercommissie. De GGD controleert op het veiligheids- en gezondheidsbeleid.

Kindermishandeling

Je bent verantwoordelijk voor de kinderen die je opvangt. Vermoed je dat een kind thuis wordt verwaarloosd of mishandeld? Dan ben je verplicht actie te ondernemen. Bekijk de stappen van de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. En zorg dat je medewerkers ook weten wat ze moeten doen bij zo'n vermoeden.

Meldplicht ernstige incidenten

De overheid wil dat kinderopvangorganisaties en gastouders een meldplicht krijgen om ernstige incidenten meteen te melden bij de GGD. Het gaat om ongelukken of ernstige incidenten in je kinderopvang of bij jou als gastouder, waardoor een kind in het ziekenhuis belandt of overlijdt. De regels en de ingangsdatum van deze wijziging zijn nog niet definitief vastgesteld.

Privacywet AVG

In de privacywet AVG staan regels voor hoe je omgaat met de gegevens van je klanten. Foto's van kinderen op je website of social media zetten mag alleen als je toestemming hebt van de ouders. Gaan kinderen naar de basisschool? Bekijk in de handreiking AVG waar je op moet letten als je informatie naar de basisschool doorstuurt.

Hygiënecode

Maak je fruithapjes of maaltijden voor de kinderen in je opvang? Dan heb je een HACCP-plan nodig. In dit plan staat hoe je eten klaarmaakt en bewaart.

Er zijn ook regels voor de schoonmaak van het gebouw. Die staan in de Hygiënerichtlijn voor kinderdagverblijven, peuterspeelzalen en buitenschoolse opvang.

Geschillencommissie

Je krijgt in de kinderopvang te maken met de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz). In deze wet staat dat kinderdagverblijven zich moeten aansluiten bij een onafhankelijke geschillencommissie. Ook heb je een klachtenfunctionaris nodig. De klachtenfunctionaris behandelt klachten van ouders die je niet makkelijk zelf kunt oplossen.

Registratie Landelijk Register Kinderopvang

Elke kinderopvanglocatie moet zich inschrijven in het Landelijk Register Kinderopvang (LRK). Als je aan de volgende eisen voldoet, kun je je inschrijven:

• Iedereen die woont of werkt op de plek van jouw kinderopvang staat ingeschreven in het Personenregister kinderopvang (PRK). Hiervoor heb je een VOG-kinderopvang nodig: een Verklaring omtrent Gedrag. Dit kun je op verschillende manieren aanvragen.
• Je hebt eHerkenning met betrouwbaarheidsniveau 3 nodig om in te loggen in het personenregister.
• Je locatie voldoet aan het omgevingsplan.
• Je hebt een vergunning brandveiligheid.
• Je staat ingeschreven bij KVK.
• Je hebt een pedagogisch beleidsplan.
• Je hebt een veiligheids- en gezondheidsbeleid.

Je schrijft je in via de gemeente waar je van start gaat. De aanvraag duurt minimaal tien weken. De GGD controleert of je aan alle eisen voldoet.

Kenteken voor BSO-bus

Gebruik je voor het vervoer van kinderen een BSO-bus, zoals een stint? Dan is een registratie- en kenteken verplicht. Ook mag je sinds 1 januari maximaal acht kinderen tegelijk vervoeren in een BSO-bus. Wil je meer kinderen vervoeren? Dan heb je misschien meer ritten of BSO-bussen nodig. 

Belastingen en administratie

Kinderopvang is vrijgesteld van btw (omzetbelasting). Daarom breng je geen btw in rekening bij ouders en hoef je geen btw-aangifte te doen. Dit betekent ook dat je geen btw kunt terugvragen over kosten of aankopen voor je kinderopvang.

Kinderopvangtoeslag

Iedere maand stuur je ouders een rekening voor de opvanguren. Ouders krijgen via de kinderopvangtoeslag een deel van de opvangkosten terug van de Belastingdienst. Dit vragen ouders zelf aan.

Tarieven

De Belastingdienst betaalt kinderopvangtoeslag over een maximum uurtarief per soort kinderopvang. Is jouw uurtarief hoger, dan krijgen ouders over het bedrag boven het maximum uurtarief geen kinderopvangtoeslag.

Deze tarieven gelden in 2026:

Je eigen tarief bepalen

Het uurtarief voor jouw kinderopvang bepaal je zelf. Je kunt hiervoor kijken naar de tarieven van andere kinderdagverblijven en naar het bedrag dat de Belastingdienst gebruikt voor de berekening van de kinderopvangtoeslag. Hoe meer diensten je biedt, zoals een warme maaltijd of speciale activiteiten, hoe hoger het tarief dat je kunt vragen.

Administratie

Elke ondernemer moet een administratie bijhouden. In de kinderopvang moet je extra documenten bewaren in je administratie, zoals de VOG's en diploma's van je personeel. Bekijk aan welke eisen de administratie van je kinderopvang moet voldoen.

Brancheorganisaties

In de kinderopvang zijn een aantal brancheorganisaties actief. De Branche Vereniging Ondernemers Kinderopvang (BVOK) is de belangenorganisatie voor ondernemers met maximaal 250 werknemers. Als lid van zo'n brancheorganisatie krijg je informatie over wetgeving, protocollen en persoonlijk advies.

Algemene startersinformatie

Als starter in de kinderopvang krijg je ook te maken met andere ondernemerszaken, zoals:

• rechtsvorm kiezen
• bedrijfsnaam verzinnen
• inschrijven bij KVK
• verzekeringen regelen

Heb je vragen over de start van je kinderdagverblijf? Bel het adviesteam van KVK. Onze adviseurs helpen je graag verder.